ออกกําลังกาย & โรคประจำตัว


ออกกําลังกาย & โรคประจำตัว



อธิบดีกรมการแพทย์ แนะการออกกำลังกายไม่หักโหมจนเกินไปดีต่อสุขภาพโดยเฉพาะผู้มีโรคประจำตัว โดยนายแพทย์สุพรรณ ศรีธรรมมา อธิบดีกรมการแพทย์ เผยว่า ปัจจุบันคนไทยได้หันมาใส่ใจสุขภาพกันมากขึ้นเรื่อยทั้งการทานอาหาร การเล่นกีฬาและการออกกำลังกาย สังเกตเห็นได้จากกระแสการรับประทานอาหารสุขภาพ( Clean Food) การเล่นกีฬาและการออกกำลังกายหลากหลายประเภทและออกกำลังกายตามสถานที่ต่างๆ เช่น ฟิตเนส สวนลุม ส่วนสาธารณะ สนามกีฬา

แม้นการเล่นกีฬาและการออกกำลังกายจะมีประโยชน์มากกว่าเสีย แต่ปัญหาที่พบและควรแนะนำคือการขาดความรู้ที่ถูกต้องสำหรับการออกกำลังกายที่เหมาะสมอ โดยเฉพาะกลุ่มเสี่ยงคนที่มีโรคประจำตัว  ควรได้รับคำแนะนำจากแพทย์ของชนิดการออกกำลังกายและวิธีการออกำลังกายที่ถูกต้อง ซึ่งจะเกิดประโยชน์อย่างมากและลดอันตรายต่อร่างกายได้ โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคประจำตัว ได้แก่ โรคหัวใจ โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง และโรคหอบหืด 

ผู้ป่วยโรคหัวใจ
ผู้ป่วยโรคหัวใจควรออกกำลังหรือเล่นกีฬาบ่อย ๆ และควรได้รับคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด ในช่วงแรกของการเล่นกีฬาควรออกกำลังกายอย่างพอเหมาะ ค่อยเป็นค่อยไป และหยุดพักเมื่อเริ่มเหนื่อยหรือแน่นหน้าอก หลังจากการเล่นกีฬาที่เริ่มเคยชินให้เพิ่มระยะเวลาการออกกำลังกาย จนสามารถทําได้อย่างต่อเนื่องนาน 15 นาทีขึ้นไปและการเล่นกีฬาหมั่นทําเป็นประจําทุกวันที่สำคัญควรมีการอบอุ่นร่างกายก่อนและหลังเล่นกีฬาหรือการออกกำลังกายทุกครั้ง

ข้อแนะนำผู้ป่วยโรคหัวใจ ควรหลีกเลี่ยงการเล่นกีฬาที่ใช้กำลังมากและมีการแข่งขัน เช่น การเล่นกีฬาฟุตบอล บาสเกตบอล ยกน้ำหนัก เพราะจะเพิ่มภาระต่อระบบหัวใจและปอดมาก อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนต่างๆ ได้ เช่น อาจเกิดกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันหรือมีอาการหัวใจวายเฉียบพลันแล้วอาจทำให้เสียชีวิตได้ แล้วทางที่ดีนั้นควรหมั่นวัดความดันโลหิตสม่ำเสมอด้วย เครื่องวัดความดัน (Blood Pressure Monitor) ก่อนและหลังการออกกำลังกาย จึงเป็นที่สิ่งที่ดีสามารถป้องกันอันตรายจากการเล่นกีฬาและการออกกำลังกาย อีกทั้งยังได้สุขภาพที่ดีกลับมาอีกด้วย

ผู้ป่วยโรคเบาหวาน
ผู้ป่วยโรคเบาหวานแนะนำว่าไม่ควรออกกำลังกายก่อนนอน เพราะอาจเกิดภาวะน้ำตาลลดลงเร็วโดยเฉพาะในกระแสโลหิต เนื่องจากขณะนอนจะดึงพลังงานจากไกลโคเจนที่สะสมในกล้ามเนื้อและตับถูกใช้ในการออกกำลังกายจนหมด ผู้ป่วยเบาหวานควรหลีกเลี่ยงการออกกำลังกายโดยใช้กล้ามเนื้อบริเวณที่ฉีดอินซูลินอย่างน้อย 1 ชั่วโมงหลังฉีด เพราะจะถูกดูดซึมสู่กระแสโลหิตเร็วเกินไป ที่สำคัญอย่าเล่นกีฬาและการออกกำลังกายในช่วงที่อินซูลินออกฤทธิ์สูงสุด ผู้สูงอายุที่เป็นโรคเบาหวานควรงดการแข่งขันกีฬา การออกกำลังกายหรือการเกร็งกล้ามเนื้อโดยไม่เคลื่อนไหว การเล่นกีฬาและการออกกำลังกายที่เหมาะสมสำหรับผู้ป่วยเบาหวาน คือ การขี่จักรยานช้าๆ ว่ายน้ำช้าๆ การเดิน การแกว่งแขน รำมวยจีน วิ่งเหยาะๆ และเดินเร็ว

ผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูง
ประโยชน์ของการเล่นกีฬาเพื่อสุขภาพและการออกกำลังกายเพื่อสุขภาพในผู้ป่วยโรคความดันโลหิตสูงนั้น การออกกำลังแบบเคลื่อนที่จะทำให้ร่างกายได้ใช้ออกซิเจนเพียงพอ เพิ่มความสามารถการทำงานของหัวใจ กล้ามเนื้อหัวใจแข็งแรงขึ้น การเล่นกีฬาและการออกกำลังกายที่เหมาะสมสำหรับผู้ป่วยความดันโลหิตสูงนั้นควรเป็นการออกกำลังชนิดแอโรบิค ทำต่อเนื่องกันอย่างน้อย 20 นาที ให้ได้สัปดาห์ละ 3 ครั้ง เช่น เดินเร็ว วิ่งเหยาะๆ ถีบจักรยาน ว่ายน้ำ แอโรบิค และควรหมั่นวัดความดันโลหิตด้วย เครื่องวัดความดันโลหิต (Blood Pressure Monitor) ก่อนและหลังการออกกำลังกายเพื่อเตรียมความพร้อมและการป้องกันอันตรายจากการออกกำลังกายหักโหมจนเกินไป

ผู้ป่วยโรคหอบหืด
การออกกําลังกาย ผู้ป่วยโรคหอบหืด นั้นต้องควบคุมอาการหอบหืดให้ได้ก่อนการเล่นกีฬาและการออกกำลังกาย แนะควรพกยาพ่นหอบเพื่อขยายหลอดลมติดตัวตลอดเวลาและพ่นก่อนออกกำลังกาย 15 นาที ควรมีการอบอุ่นร่างกายก่อนและหลังการเล่นกีฬาและการออกกำลังกายทุกครั้ง หลีกเลี่ยงการเล่นกีฬาและการออกกำลังกาย เมื่ออากาศแห้งและเย็น ควรออกกำลังกายในระยะเวลาที่เหมาะสมโดยประมาณ 15-30 นาที เมื่อมีอาการหอบหืดให้หยุดทันที นั่งพัก พ่นยาขยายหลอดลม ถ้าอาการหอบหืดยังไม่ดีขึ้นควรรีบพบแพทย์ การเล่นกีฬาและการออกกำลังกายที่เหมาะสมกับผู้ป่วยโรคหอบหืดนั้น ได้แก่กีฬาที่ออกกำลังกายเป็นระยะสั้นๆ สามารถพักเป็นช่วงๆได้ เช่น ว่ายน้ำระยะสั้นๆ การเดินที่ไม่ช้าหรือเร็วเกินไป การวิ่งระยะสั้นๆ  จะช่วยให้ปอดทำงานดีขึ้น โยคะและแอโรบิคจะช่วยสร้างความยืดหยุ่นให้กับร่างกายผู้ป่วยโรคหอบหืด

บทสรุบ
อธิบดีกรมการแพทย์กล่าวเสริมทิ้งท้ายว่า ผู้ที่มีโรคประจำตัว ถ้าจะให้โรคดีขึ้นและสุขภาพแข็งแรงจำเป็นต้องออกกำลังกายควบคู่กับการรักษากันไปด้วย แต่ลักษณะของการใช้แรง ระยะเวลา และวิธีการออกกำลังกายนั้นจะแตกต่างตามความเหมาะสมกับโรคที่ตนเองเป็น แนะควรตรวจเช็คร่างกายจากแพทย์ก่อน การตรวจสุขภาพ วัดความดันด้วยเครื่องวัดความดันโลหิต (Blood Pressure Monitor) เป็นประจำจึงเป็นสิ่งสำคัญ เพราะถ้าหากมีโรคประจำตัว แพทย์จะให้คำแนะนำการเล่นกีฬาและการออกกำลังกายที่ถูกต้องแก่ตัวผู้ป่วยเอง และหากผู้ป่วยมีความผิดปกติขณะเล่นกีฬาและการออกกำลังกายควรหยุดทำกิจกรรมดังกล่าวทันทีและรีบปรึกษาแพทย์โดยด่วน

Cr.ข่าวกรุงเทพธุรกิจ